De overgang is een periode van hormonale verandering die vaak geleidelijk verloopt en daardoor niet altijd direct wordt herkend. Het lichaam past zich aan aan dalende en wisselende spiegels van oestrogeen en progesteron. Deze hormonen hebben invloed op veel meer dan alleen de menstruatiecyclus, waardoor klachten zich op uiteenlopende manieren kunnen uiten.
Veel vrouwen denken bij de overgang vooral aan opvliegers en slecht slapen, maar er zijn nog zoveel meer klachten. Zo zijn vermoeidheid en een gevoel van onrust in het lichaam, suikercravings, een drogere huid, dunner wordend haar en moeilijk gewicht verliezen de voornaamste klachten. Ook stemmingsveranderingen komen regelmatig voor, zoals prikkelbaarheid, somberheid, angstige gevoelens of het gevoel zichzelf minder goed te herkennen.
Daarnaast ervaren veel vrouwen cognitieve klachten, zoals moeite met concentreren, vergeetachtigheid of een “watten in het hoofd”-gevoel ofwel brainfog. Lichamelijk kunnen spier- en gewrichtspijn, hoofdpijn, hartkloppingen en veranderingen in gewicht of lichaamssamenstelling optreden. Ook veranderingen in libido en vaginale droogheid.
Wat deze klachten gemeen hebben, is dat ze niet altijd direct aan de overgang worden gekoppeld. Ze worden regelmatig toegeschreven aan stress, drukte, ouder worden of mentale belasting. Daardoor blijven vrouwen soms lang rondlopen met klachten zonder precies te weten waar ze vandaan komen.
Juist daarom is het zo belangrijk om te begrijpen wat er in deze fase gebeurt. Weten dat klachten samenhangen met hormonale veranderingen kan erkenning en rust geven. Het helpt om patronen te herkennen en klachten in een bredere context te plaatsen, in plaats van ze los van elkaar te zien.
Wetenschappelijke bronnen (PubMed):
• Santoro N, Epperson CN, Mathews SB. Menopausal symptoms and their management. (PMID: 25783533)
• Freeman EW. Associations of depression with the transition to menopause. (PMID: 18779698)
• Greendale GA et al. The menopause transition and cognition. (PMID: 26418366)
• Thurston RC, Joffe H. Vasomotor symptoms and menopause. (PMID: 22559070)
